Trong những năm gần đây, đầu tư định cư không còn là khái niệm xa lạ với các gia đình có tài sản và hoạt động kinh doanh quốc tế. Từ châu Âu đến Mỹ, Úc, Canada hay New Zealand, ngày càng nhiều nhà đầu tư quan tâm đến việc sở hữu thêm một quyền cư trú như một phần trong chiến lược giáo dục, tài sản, kinh doanh và hoạch định tương lai cho gia đình.
Tuy nhiên, một nghịch lý đang xuất hiện: càng có nhiều lựa chọn, nhà đầu tư càng dễ chọn sai. Vậy đâu là những yếu tố cần đánh giá ngay từ đầu để lựa chọn đúng chương trình đầu tư định cư?
Đây là sai lầm phổ biến nhất của nhà đầu tư khi tìm hiểu định cư. Khi đứng trước nhiều chương trình, phản xạ đầu tiên thường là so sánh: “Chương trình nào cần ít tiền nhất?” Nhưng mức vốn đầu tư chỉ là một biến số trong toàn bộ bài toán.
Một chương trình có mức đầu tư 300.000 EUR nhưng yêu cầu mua một loại tài sản cụ thể, duy trì khoản đầu tư trong thời gian dài, có thêm yêu cầu về thu nhập và phát sinh nhiều chi phí khác có thể chưa chắc phù hợp hơn chương trình 500.000 EUR có cấu trúc đầu tư linh hoạt hơn.
Do đó, câu hỏi nên được đặt lại thành: “Chương trình nào tạo ra giá trị phù hợp nhất với mục tiêu của gia đình tôi?”
Giá trị đó có thể bao gồm:
Đây chính là bước chuyển từ “mua một chương trình định cư” sang “xây dựng một chiến lược cư trú quốc tế”.
Một chương trình chỉ thực sự phù hợp khi nó giải quyết được mục tiêu cuối cùng của nhà đầu tư. Vì vậy, trước khi nghiên cứu chương trình, gia đình nên trả lời ít nhất 5 câu hỏi.
Đây là hai mục tiêu hoàn toàn khác nhau. Residence permit cho phép nhà đầu tư cư trú hợp pháp tại một quốc gia trong những điều kiện nhất định. Permanent residence mang tính ổn định cao hơn và thường không yêu cầu gia hạn theo cách của giấy phép tạm thời, nhưng vẫn có điều kiện duy trì.
Trong khi đó, Quốc tịch mang lại tư cách công dân với quyền và nghĩa vụ rộng hơn. Không phải chương trình đầu tư nào cũng dẫn trực tiếp đến quốc tịch.
Có những nhà đầu tư chỉ cần một “second residence” – quyền cư trú thứ hai để dự phòng và mở rộng lựa chọn.
Nhưng cũng có gia đình muốn chuyển toàn bộ cuộc sống sang quốc gia mới.
Hai mục tiêu này sẽ dẫn đến hai cách lựa chọn chương trình hoàn toàn khác nhau.
Nếu mục tiêu lớn nhất là giáo dục, nhà đầu tư cần xem xét:
Không nên chọn một chương trình chỉ vì “được cư trú tại châu Âu” nếu quốc gia đó không phù hợp với kế hoạch giáo dục của con.
Một trong những nguyên tắc quan trọng nhất khi lựa chọn chương trình đầu tư định cư là Không sử dụng toàn bộ năng lực tài chính để đáp ứng điều kiện đầu tư. Ví dụ, một chương trình yêu cầu 500.000 EUR không có nghĩa nhà đầu tư chỉ cần chuẩn bị 500.000 EUR.
Ngân sách thực tế có thể bao gồm: Vốn đầu tư + thuế + phí chính phủ + phí pháp lý + phí tư vấn + chi phí thẩm định + chi phí chuyển tiền + chi phí duy trì tài sản + chi phí sinh sống.
Với bất động sản, còn có thể phát sinh:
Do đó, nhà đầu tư nên xây dựng ít nhất 3 mức ngân sách:
Số tiền cần thiết để đáp ứng điều kiện chương trình.
Bao gồm toàn bộ chi phí để hoàn tất hồ sơ và duy trì điều kiện.
Sau khi thực hiện đầu tư vẫn còn đủ tài sản thanh khoản để gia đình duy trì cuộc sống và xử lý các tình huống phát sinh.
Một chương trình chỉ thực sự phù hợp khi nhà đầu tư có thể đáp ứng cả ba mức trên.
Đây là yếu tố thường bị bỏ qua nhưng có thể quyết định khả năng thành công của hồ sơ. Thời gian gần đây, phần lớn các chương trình đầu tư định cư không chỉ quan tâm “nhà đầu tư có bao nhiêu tiền?”, mà còn quan tâm đặc biệt đến câu hỏi “Khoản tiền đó đến từ đâu?”. Điều kiện này được xem là bắt buộc với hầu hết quá trình phê duyệt hồ sơ.
Nhà đầu tư có thể cần chứng minh nguồn tiền hợp pháp thông qua:
Với chủ doanh nghiệp, việc chứng minh dòng tiền đôi khi phức tạp hơn một cá nhân nhận lương cố định. Do đó, khả năng chứng minh nguồn tiền nên được đánh giá trước khi lựa chọn chương trình, thay vì đợi đến khi ký hợp đồng đầu tư mới phát hiện hồ sơ không phù hợp.
Không phải mọi chương trình có chữ “Golden Visa”, “Permanent Residence” hay “Investor Visa” đều mang lại quyền lợi giống nhau. Nhà đầu tư cần kiểm tra:
Ví dụ, Síp và Hy Lạp đều là quốc gia EU nhưng chương trình đầu tư có cấu trúc khác nhau. Hy Lạp có lợi thế là thành viên Schengen, trong khi Síp hiện chưa thuộc Schengen. Như vậy, nếu nhà đầu tư ưu tiên di chuyển trong Schengen, đây có thể là yếu tố quyết định ngay từ đầu.
Đây là một trong những hiểu lầm phổ biến nhất trong đầu tư định cư châu Âu. Có quyền lợi thường trú của một quốc gia EU không đồng nghĩa với việc nhà đầu tư có quyền sinh sống ở mọi quốc gia EU.
Quyền lợi thực tế phụ thuộc vào:
Do đó, nếu mục tiêu của nhà đầu tư là tự do di chuyển, cần đánh giá chương trình dựa trên khả năng di chuyển thực tế chứ không chỉ dựa vào cụm từ “định cư châu Âu”.
Nếu chương trình yêu cầu đầu tư bất động sản, nhà đầu tư cần tách hai câu hỏi giữa tài sản đủ điều kiện hay không & tài sản có tiềm năng tăng trưởng tốt không. Hai câu hỏi này không giống nhau.
Một căn hộ có thể đáp ứng yêu cầu pháp lý nhưng:
Ngược lại, một tài sản có vị trí tốt, nhu cầu thuê ổn định và thanh khoản cao có thể mang lại giá trị lâu dài hơn. Vì vậy, định cư và đầu tư phải được thẩm định song song. Phương án tốt nhất sẽ là lựa chọn bất động sản/quỹ đáp ứng cả 2 yếu tố, tuy nhiên nếu chỉ có thể lựa chọn 1 trong 2, thì việc đáp ứng điều kiện của chương trình vẫn luôn là yếu tố được ưu tiên lên trước.
Nhà đầu tư thường tập trung vào câu hỏi Mua gì để đủ điều kiện. Nhưng câu hỏi quan trọng không kém là: Sau khi hoàn thành thời gian duy trì, tôi sẽ bán khoản đầu tư này cho ai?
Đây chính là bài toán thanh khoản. Do đó nhà đầu tư cần đánh giá:
Một chương trình có khoản đầu tư “dễ mua” nhưng khó bán có thể tạo ra chi phí cơ hội rất lớn.
Thị trường đầu tư định cư đã cho thấy chính sách có thể thay đổi nhanh chóng.
Hy Lạp là ví dụ rõ ràng khi Golden Visa đã điều chỉnh mức đầu tư bất động sản theo từng khu vực, trong đó một số khu vực áp dụng ngưỡng 800.000 EUR, nhiều khu vực khác áp dụng 400.000 EUR, trong khi mức 250.000 EUR chỉ còn áp dụng cho một số trường hợp đặc biệt. Hay Golden visa Tây Ban Nha đã đóng cửa từ 2025, hoặc chương trình Golden visa Bồ Đào Nha loại bỏ hình thức đầu tư qua bất động sản vào năm 2024,…
Các chương trình ngoài EU cũng cho thấy sự biến động đáng kể, ví dụ như Canada chương trình Start-Up Visa đã tạm dừng nhận hồ sơ mới từ cuối tháng 6/2026, ngoại trừ nhóm đáp ứng điều kiện chuyển tiếp
Tại TPD Việt Nam, quá trình tư vấn đầu tư định cư được tiếp cận từ bài toán tổng thể của từng gia đình: mục tiêu cư trú, ngân sách, cấu trúc tài sản, nhu cầu giáo dục, kế hoạch kinh doanh, thuế và định hướng tương lai.
Thay vì tìm một chương trình “hot” hoặc có mức vốn thấp nhất, nhà đầu tư được hỗ trợ so sánh các lựa chọn, đánh giá ưu – nhược điểm và xác định chương trình phù hợp với chiến lược cá nhân. Bởi trong đầu tư định cư, quyết định quan trọng nhất không phải là chọn chương trình nào – mà là chọn đúng chương trình ngay từ đầu.
Liên hệ ngay để TPD Việt Nam cùng đồng hành cùng gia đình trong quá trình lựa chọn chương trình đầu tư – định cư phù hợp nhất. Hotline: 0966.000.131.
Dịch vụ liên quan
Liên hệ với chúng tôi
